Op de NICU, de afdeling Neonatale intensieve zorg van het AZ Sint-Jan Brugge, draait alles om de beste start voor te vroeg geboren baby's. Normale groei en ontwikkeling bereiken is het ultieme doel. Voeding speelt daarin een cruciale rol. Moedermelk is voor premature baby's zo waardevol dat zorgverleners het niet voor niets 'vloeibaar goud' noemen. Sinds juni 2025 werkt de afdeling samen met moedermelkbank Doneo van het UZ Leuven. Een samenwerking die voor de allerkleinsten letterlijk het verschil kan maken.
Moedermelk als medicijn
"Het type voeding is voor prematuur geboren kinderen van levensbelang", zegt dr. Wim Decaluwe, diensthoofd Neonatologie. "Melk van de eigen moeder is zonder twijfel de beste keuze. Het belang van colostrum, de eerste melk, kan niet genoeg benadrukt worden. Het speelt een heel belangrijke rol in de immuniteit, die bij pretermen beperkt ontwikkeld is. Moedermelk verlaagt het risico op buikinfecties, helpt de darmen matureren en ondersteunt de ontwikkeling van het brein. We mogen veronderstellen dat de mortaliteit vermindert als patiënten exclusief met moedermelk gevoed worden."
Donormelk als oplossing
Voor mama's van te vroeg geboren baby's is het niet altijd gemakkelijk om de melkproductie op gang te brengen en te onderhouden. Een vroeggeboorte gaat altijd gepaard met stress en fysieke belasting. Ook pijn, vermoeidheid of medicatie kunnen de melkproductie verstoren. Het is aangetoond dat de meeste moeders op een of ander moment tijdens de NICU-opname de noden van hun kind niet kunnen volgen. In die situaties biedt moedermelkbank Doneo een waardevol alternatief.
Niet elke baby komt in aanmerking. "De richtlijnen liggen wettelijk vast", legt dr. Decaluwe uit. "Het gaat vooral om de allerkleinsten: baby's geboren vóór 32 weken zwangerschap, of met een geboortegewicht onder 1.500 gram. Ook pasgeborenen met een ernstige aandoening van het maagdarmstelsel kunnen donormelk krijgen. Voor hen maakt dat echt het verschil."
Zorgvuldig gescreend en getest
Marie-France, Zorgspecialist lactatie en al jaren promotor van borstvoeding, licht het proces toe. "In België zijn er 2 erkende moedermelkbanken, in Leuven en Luik. Die centralisatie is belangrijk, want het proces is complex. De melk komt van zorgvuldig gescreende mama's, wordt gepasteuriseerd, microbiologisch getest en diepgevroren bij -20 °C. Zo blijft ze tot 6 maanden houdbaar."
De melk reist in bevroren porties naar Brugge. In de melkkeuken van het ziekenhuis ontdooien en portioneren gespecialiseerde verpleegkundigen de porties. Vervolgens verwarmen ze de voeding en dienen ze die toe. Elke dag stemmen de neonatologen de voeding af op het gewicht en de individuele noden van het kind.
Opluchting bij ouders
Van de 525 patiënten die in 2025 op de NICU werden opgenomen, voldeden er 125 aan de voorwaarden voor donormoedermelk. Hoofdverpleegkundige Tony: "Wanneer ouders horen dat hun baby menselijke melk krijgt, zie je de opluchting. Ze voelen zich minder machteloos."
Dr. Decaluwe bevestigt: "We merken dat veel ouders openstaan voor donormelk. Het geeft hen het gevoel dat hun baby de best mogelijke start krijgt, ook als de eigen melkproductie even tegenvalt."
"Dat blijft elke dag iets wonderlijks"
Het AZ Sint-Jan Brugge beschikt over een toegewijd team van artsen, vroedvrouwen en verpleegkundigen, waaronder 7 lactatiekundigen. Borstvoeding en moedermelk zijn hier geen extraatje, maar een essentieel deel van de zorg. De moedermelkbank biedt de kans om de meest optimale voeding aan te bieden aan veel te vroeg geborenen.
"Elke voeding brengt hen dichter bij een gezond leven", zegt dr. Decaluwe. "En dat blijft elke dag iets wonderlijks."
