Wat is het?
Pulmonale hypertensie (PHT) is een verhoogde bloeddruk in de longen. De bloeddruk in de kleine bloedsomloop wordt te hoog en ontstaat een te hoge druk in de longbloedvaten. Het hart moet dan harder werken en raakt overbelast.
PHT is een chronische aandoening. Een acute vorm kan ook optreden, bijvoorbeeld na een massieve afsluiting van een longslagader (longembolie).
Oorzaken verhoogde bloeddruk longen
Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zijn er globaal vijf verschillende oorzaken voor PHT:
- Overdruk in longslagaders (pulmonale arteriële hypertensie). Dit kan erfelijk zijn, geen aantoonbare oorzaak hebben of komen door bepaalde medicijnen en drugs, HIV-infectie en aids, aangeboren hartaandoeningen, systeemziekten met aantasting van bindweefsel (vooral sclerodermie, ontstekingsreuma en auto-immuunziekte), portale hypertensie (overdruk in de leverader of chronische leverziekten).
- Linker hartaandoeningen, bijvoorbeeld een slechte pompfunctie, moeilijk verlopende relaxatiefase of hartklepziekten.
- Longaandoeningen, eventueel met zuurstofgebrek, die meestal ernstig of vergevorderd zijn.
- Chronische verstopping van de longbloedvaten door klonters en stolsels.
- Andere oorzaken, zoals sikkelcelanemie of sarcoïdose.
Symptomen
Aanvankelijk is kortademigheid bij inspanning en vermoeidheid een symptoom van PHT. Geleidelijk kan er een zwelling (oedeem) optreden van de voeten en benen. Je kan ook flauwvallen, pijn op de borst of hartkloppingen krijgen. Uiteindelijk kan ook de eetlust verdwijnen, ernstige vermoeidheid en buikpijn ontstaan. De kortademigheid neemt vaak ook toe. Hoesten en bloed ophoesten komen minder vaak voor.
Onderzoeken
Voor het vaststellen van PHT zijn verschillende onderzoeken mogelijk:
- Hartfilmpje (ECG)
- Bloedtesten
- Longfoto (RX-thorax)
- CT-scan van de longen en longbloedvaten
- Longfunctiemeting (meet hoe goed de longen en luchtwegen werken)
- Slaaptest (’s nachts de ademhaling en bijvoorbeeld het zuurstofgehalte controleren)
- Echo van het hart
- Katheterisatie van de longslagaders (met een slangetje, via een ader in de lies of hals, wordt in de bloedvaten van het hart de overdruk in de longslagaders gemeten en worden mogelijke oorzaken achterhaald)
- Eventueel MRI van het hart
Behandelingen
De behandeling van PHT kan gericht worden op de onderliggende oorzaak en/of op de aandoening zelf.
Behandeling op basis van de oorzaak en/of symptomen
PHT is een ernstige aandoening en kan verschillende oorzaken hebben. Sommige daarvan zijn onbehandelbaar of behandelbaar zonder definitieve genezing. De behandeling kan gericht worden op de onderliggende aandoening: waar komt de verhoogde bloeddruk in de longen vandaan? Ook kunnen de symptomen behandeld worden, bijvoorbeeld met plaspillen (diuretica) die de opeenhoping van vocht (oedeem) verminderen. Met het antistollingsmiddel Wafarine kunnen bloedklonters in de longen worden voorkomen. Daarnaast kunnen zuurstof, lichte inspanningen en een preventieve griep-en pneumokokkenvaccinatie helpen om de klachten te verminderen.
Behandeling van pulmonale hypertensie
Afhankelijk van het type en de oorzaak kan PHT zelf behandeld worden:
- Met medicijnen, die toegediend worden in de vorm van pillen, onderhuids, via inademing of via injecties (intraveneus met een speciale katheter). In België kan dit medicatietraject alleen via expertcentra worden opgestart.
- Met een operatie, waarbij bloedklonters uit de grote longslagaders verwijderd worden of bijvoorbeeld een verbinding (shunt) wordt aangelegd tussen de rechter en linker voorkamer van het hart.
- Bij zeer ernstige pulmonale hypertensie kan, wanneer aan alle voorwaarden wordt voldaan, longtransplantatie of hartlongtransplantatie een optie zijn.
Behandelende diensten
Pulmonale hypertensie wordt behandeld door de dienst Longziekten (pneumologie).